Noologia
– Origina Neksuso

Asteroido

    Asteroido
    Asteroido estas roka korpo en orbito ĉirkaŭ stelo, ofte lokita en zonoj de gravita transiro, pli malgranda ol planedoj kaj sen atmosfero.

    Difino

    Asteroido estas malgranda solida ĉiela korpo, ĉefe konsistanta el roko, metalo aŭ miksaĵo de ambaŭ. Ĝi orbitas ĉirkaŭ stelo, kutime en specifa zono kiel zono aŭ gravita nubo. Male al planedoj, asteroido ne havas stabilan sferan formon nek propran atmosferon. Ĝi ne elsendas lumon mem kaj ne havas sufiĉan mason por komenci fuzion aŭ atingi hidrostatikan ekvilibron.

    Strukturo

    La interna strukturo de asteroidoj varias laŭ ilia konsisto, grandeco kaj origino. Iuj estas kompaktaj kaj densaj kun metalaj kernoj, aliaj estas porozaj, fendetaj aŭ konsistas el malfirme kunigitaj fragmentoj nomataj 'rubble piles'. Iliaj surfacoj montras krateroformiĝon, fendojn kaj tavolojn de regolito. Ilia denseco, reflektokapablo kaj minerala enhavo ebligas spektran klasifikadon.

    Distribuo

    Asteroidoj ofte amasiĝas en specifaj regionoj de stelsistemo. En planeda sistemo, ili troveblas en ĉefa zono inter du ĉefaj planedoj aŭ en periferiaj areoj kiel transneptunaj regionoj. Aliaj situas sur ko-orbitaj vojoj kun planedoj (trojanoj) aŭ transiras planedajn orbitajn vojojn (geokrosantoj). Ĉi tiu distribuo reflektas la dinamikan historion de la sistemo.

    Origino kaj evoluo

    Asteroidoj estas solidaj restaĵoj el la formado de planeda sistemo. Ili devenas el areoj kie materio ne kunfandiĝis en planedon, ofte pro gravitaj perturboj. Iliaj orbitaj trajektorioj povas ŝanĝiĝi pro planedaj influoj, termikaj efikoj aŭ kolizioj. Iuj diseriĝas, aliaj kuniĝas, kaj kelkaj estas elĵetitaj el la sistemo.

    Funkcio en sistemo

    Asteroidoj influas la dinamikan evoluon de stelsistemo. Per kolizioj, ili formas kraterojn sur planedoj kaj lunoj. Ili ankaŭ povas transporti elementojn kiel karbono aŭ akvo al aliaj ĉielaj korpoj. Iuj kontribuas al gravita ekvilibro aŭ al orbita purigado. Ili estas utilaj indikiloj pri la komencaj procezoj de planedoformado.

    Limoj kaj klasifiko

    La distingo inter asteroidoj, malgrandaj planedoj, kometoj kaj aliaj malgrandaj korpoj baziĝas sur volatila aktiveco, konsisto, grandeco kaj orbito. Korpoj kun certa aktiveco aŭ distanco povas esti reklassifikitaj. Asteroidoj ne havas kometajn vostojn nek subliman surfacaktivecon. Ilia klasifiko evoluas laŭ spektraj, dinamikaj aŭ geofizikaj datumoj.

    ← Reen al astronomio